Vanaf 1 januari 2026 verscherpt de Vlaamse Overheid de controle op illegale tewerkstelling van zogenaamde derdelanders gevoelig. Die opgevoerde controle zal ze doen via een aangescherpte zorgvuldigheidsplicht, wat neerkomt op extra administratie voor de ondernemer(s). Wij geven u graag de nodige toelichting omtrent deze nieuwe regelgeving.
Voor wie?
Eerst en vooral is het belangrijk te melden dat het niet enkel de directe werkgever is die valt onder de nieuwe verplichting. De maatregelen zullen ook gelden voor de professionele opdrachtgever, de (hoofd)aannemer en de onderaannemer bij bijvoorbeeld een bouwproject.
Daarnaast wordt de regeling gefaseerd ingevoerd. Voorlopig blijft het toepassingsgebied van de wet beperkt tot de bouwsector, de vleessector, de schoonmaaksector en koeriersdiensten. Ook zal er in de eerste zes maanden een gedoogbeleid gelden.
Leeft u na deze zes maanden de zorgvuldigheidsplicht nog steeds niet na, dan riskeert u hoge strafsancties: een gevangenisstraf van zes maanden tot drie jaar en een boete van 4.800,00 EUR tot 56.000,00 EUR per betrokken illegale tewerkgestelde.
Voor de werken in onroerende staat, de schoonmaak- en vleessector gelden dezelfde uitzonderingen als voor de inhoudingsplicht en de melding van werken. Zo zal er bij werkzaamheden van minder dan 30.000 EUR zonder onderaannemers geen (extra) zorgvuldigheidsplicht van toepassing zijn.
Illegale tewerkstelling?
Op heden gelden volgende criteria om te spreken van illegale tewerkstelling. Één van deze is reeds voldoende:
- Geen geldige verblijfsvergunning of andere machtiging tot verblijf
- Geen beschikbaar afschrift of gegevens van verblijfsvergunning voor inspectiediensten
- Geen Dimona-aangifte (voor werknemers rechtstreeks in dienst van een Belgische werkgever)
- Geen Limosa-aangifte (voor gedetacheerde of buitenlandse werknemers én zelfstandigen)
Vanaf 2026 wordt dit strenger:
- Er is vanaf dan ook illegale tewerkstelling bij gebrek aan geldige toegang tot de arbeidsmarkt;
- Het inschakelen van illegale zelfstandigen wordt gesanctioneerd. Dit gaat om personen die een zelfstandige beroepsactiviteit uitoefenen zonder verblijfsmachtiging van meer dan 3 maanden, zonder toelating tot vestiging in België of zonder geldige Limosa-aangifte.
Wat te doen?
Vroeger volstond een eenvoudige clausule in de samenwerkingsovereenkomst om de nodige bescherming tegen boetes te genieten. Voor de voormelde sectoren zal dit niet meer volstaan. Zij zullen bijkomend een controle moeten uitvoeren; dit via het opvragen van diverse documenten, afhankelijk van de verblijfplaats van de derdelander.
Ontbrekende gegevens moet schriftelijk worden opgevraagd. Zo heeft u een bewijs. Wanneer de stukken niet kunnen worden aangeleverd, bent u verplicht om de Vlaamse sociale inspectie in te lichten.
Online applicatie
De Vlaamse overheid zal voorzien in een online applicatie waarmee aannemers in de toekomst kunnen nagaan of alle nodige gegevens aanwezig zijn. Die tool zal echter nog niet beschikbaar zijn bij de inwerkingtreding van de regelgeving op 1 januari 2026.
Tot zolang geldt een voorlopige regeling: de vereiste informatie moet worden overgemaakt aan de sociale inspectie via een specifiek e-mailadres dat hiervoor ter beschikking wordt gesteld en later door de Vlaamse overheid zal worden bekendgemaakt.
Er komen dus, onder andere in de bouwsector, weer een aantal extra administratieve formaliteiten op de ondernemer af. Heeft u hier nog specifieke vragen over? Aarzel dan niet om ons te contacteren! Wij helpen u graag verder.
Het Flamée en Partners team
